
Pozostają one symbolem jedności narodu, zaufania do Matki Bożej i nieustannej walki o wierność wartościom, które od wieków budowały naszą tożsamość - Jasnogórskie Śluby Narodu. W 2026 roku przypada 70. rocznica złożenia Jasnogórskich Ślubów przed obrazem Matki Bożej Częstochowskiej. Ten swoisty testament, który pozostawił błogosławiony kardynał Stefan Wyszyński będzie przypominany w sanktuarium jasnogórskim przez cały rok poprzez liczne podejmowane inicjatywy.
Uniwersalny program ewangeliczny
Jasnogórskie Śluby Narodu miały miejsce na Jasnej Górze 26 sierpnia 1956 roku. Działo się to w 300. rocznicę ślubów złożonych we Lwowie przez króla Jana Kazimierza. Ich tekst przygotował więziony wówczas przez komunistów w Komańczy Prymas Tysiąclecia, bł. kard. Stefan Wyszyński.
Z wewnętrznej więzi księdza prymasa z Maryją powstał program obrony ducha narodu przez Jasnogórskie Śluby i Wielką Nowennę. W zamyśle prymasa Wyszyńskiego miały zmobilizować naród do zachowania i pogłębienia wiary oraz moralności w życiu indywidualnym i społecznym. Były odpowiedzią na ateizację i wezwaniem do moralnej odnowy narodu w duchu wiary i cnót. Były fundamentem dla walki o wolność. Dziś są wezwaniem do ponownego podjęcia tych zobowiązań. Wydarzenie to nawiązywało do wielkiej tradycji sprzed trzech stuleci – ślubów lwowskich króla Jana Kazimierza z 1656 roku, kiedy monarcha powierzył Królestwo Polskie opiece Matki Bożej, obierając Ją za Królową Polski i zobowiązując się do troski o lud oraz sprawiedliwość społeczną. Akt z 1956 roku był więc nie tylko religijnym wydarzeniem, ale także kontynuacją narodowej przysięgi wierności i moralnej odnowy, złożonej w czasach szczególnie trudnych - zarówno w epoce Potopu szwedzkiego, jak i w okresie powojennego zniewolenia przez władze komunistyczne.
Śluby Jasnogórskie pozostają symbolem jedności narodu, zaufania do Matki Bożej i nieustannej walki o wierność wartościom.
Jak przypomina, historyk Zakonu, dyrektor Jasnogórskiego Instytutu Maryjnego, ojciec Grzegorz Prus, tekst historycznego „Ślubowania", raz w roku ponawiany jest na Jasnej Górze. Jednak mimo wielkiej historycznej wagi często samo to wydarzenie, wciąż pozostaje bliżej nieznane młodej generacji Polaków. - Jubileusz skłania do refleksji, szukania sposobów, by treść ślubów, była jak najlepiej wypełniana. Bo ważne jest, by śluby nie kojarzyły się tylko z doniosłym i historycznym aktem. Jan Paweł II nazwał je „polską kartą praw człowieka”, bo one są wciąż naszym dekalogiem narodowym, są też szansą na uporządkowanie życia – zauważył o. Prus.
Aktualność Jasnogórskich Ślubów Narodu
Śluby jasnogórskie, to dziewięć przyrzeczeń złożonych Matce Bożej, które stały się programem dla całego narodu. Czy zobowiązują dziś także nas, te treści zawarte w przyrzeczeniach.
Beata Mackiewicz z Instytutu Prymasa Wyszyńskiego przypomina, że Jasnogórskie Śluby Narodu nie były jednorazowym aktem. W oparciu o nie, został przygotowany i zrealizowany we wszystkich parafiach program Wielkiej Nowenny, który był także przygotowaniem do Milenium Chrztu Polski. Droga tych 9 przyrzeczeń staje się i dziś drogą do wolności – podkreśla. Zauważyła jednocześnie, że przyrzeczenia: zachowania wierności Bogu i Kościołowi; życia w łasce uświęcającej; stania na straży życia, małżeństwa i rodziny; czuwania nad katolickim wychowaniem dzieci i młodzieży; troski o ład i sprawiedliwość społeczną; walki z wadami i zmagania o cnoty, są wciąż aktualne. Zwróciła też uwagę, że ostatnie przyrzeczenie, które jest zwieńczeniem, ale i swoistą kanwą podążania śladami Jasnogórskich ślubowań, jest cześć oddawana Matce Najświętszej, umacniania więzi z Nią i szerzenie Jej czci w polskiej ziemi, która dana jest nam Polakom, jako niezawodna pomoc i obrona.
Śluby Jasnogórskie tak naprawdę wynikają z Ewangelii, z nauczania Kościoła, z przyrzeczeń Chrztu Świętego – mówi o. Grzegorz Prus. Prymas Wyszyński sformułował pewien program zawarty w tych ślubach, który odpowiadał ówczesnej sytuacji, ale on tak naprawdę jest ponadczasowy i odnosi się do wymagań chrześcijańskich. Czytając je widzimy, jak cały czas są aktualne, bo tam nie ma nic, co się miałoby zdezaktualizować, poza kontekstem historycznym – podkreśla o. Prus.
Pamięć i realizacja
- Idąc za wskazaniami Prymasa Tysiąclecia, bł. kard. Stefana Wyszyńskiego, krok za krokiem, jak na pielgrzymim szlaku, podejmujemy codzienny wysiłek powstawania i mobilizacji do wprowadzania w życie Jasnogórskich Ślubów Narodu. Przyrzeczenia składane przed Jasnogórską Królową Polski w 1956 roku przez wiele naszych babć i mam, teraz my chcemy wcielać w doświadczenie współczesnych kobiet. Także po to, by przekazując je dalej zabezpieczyć przyszłość kolejnych pokoleń Polaków - czytamy na stronie: www.mobilizacjakobiet.pl. -„Mobilizacja kobiet” – Wierne Jasnogórskim Ślubom Narodu –To ogólnopolska inicjatywa modlitewna, która trwa już od roku pod skrzydłami Instytutu Prymasa Wyszyńskiego, ale wyszła od kobiet świeckich zatroskanych o przyszłe losy kraju, rodzin i dzieci – mówi Beata Mackiewicz. Można w każdej chwili do niej dołączyć.
Kobiety z różnych stron Polski rozpoczęły duchowy program wypełniania Jasnogórskich Ślubów Narodu w Jubileuszowym Roku Nadziei (2025 r.). Planują kontynuować go przez kolejnych 9 lat, których zwieńczeniem będzie Jubileuszowy Rok Odkupienia (2033 r.),
Swoją pracę wewnętrzną, przez modlitwę, refleksję i konkretne działanie rozpoczęły w maju od pierwszego przyrzeczenia: Wierność Bogu, Krzyżowi i Ewangelii, Kościołowi świętemu i jego pasterzom.
Z okazji siedemdziesiątej rocznicy ślubów ukaże się publikacja: „Jasnogórskie Śluby Narodu wczoraj, dziś, jutro”. Jest to praca zbiorowa przygotowywana przez Jasną Górę i Instytut Prymasa Wyszyńskiego. Prezentacja książki zaplanowana jest na 9 maja br.
Wśród różnorodnych inicjatyw związanych z popularyzacją tej rocznicy są także wydarzenia adresowane do najmłodszych jak np. konkurs na wieczernikową choinkę, który w swej tematyce, przypomina o przypadającej 70. rocznicy złożenia Jasnogórskich Ślubów. To inicjatywa podjęta przez Jasną Górę i Katolickie Stowarzyszenie „Civitas Christiana”. Wokół tej rocznicy, również przebiegać będzie „Święto Kobiet u Najpiękniejszej z Niewiast”, które tradycyjnie odbywać się będzie 8 marca.
W Polsce w wielu kościołach diecezjalnych trwa nowenna przygotowująca do tej ważnej rocznicy. Główne obchody jubileuszu Jasnogórskich Ślubów Narodu na Jasnej Górze będą połączone z odpustem 26 sierpnia w uroczystość Matki Bożej Częstochowskiej.
„Zapaliłem Wam pochodnię Jasnogórskich Ślubów na górach wysokich osobno (...). Powstały one wśród gór, w odosobnieniu mego więzienia (...). Ogromny program pracy w nich zawarty, nie tylko w górach jest zrodzony, ale w górę prowadzi. (...). Mamy przecież podnieść całą Polskę wzwyż! Musimy mówić naszemu Narodowi: Sursum corda! W górę serca!…" (bł. kard. Stefan Wyszyński).
Anna Przewoźnik