Mszą św. na Jasnej Górze rozpoczęło się spotkanie Komisji Maryjnej Konferencji Episkopatu Polski. Obrady odbywają się w Instytucie Wyższych Studiów Teologicznych w Częstochowie. W tym roku przypada 70-ta rocznica jej powołania przez kard. Stefana Wyszyńskiego. Komisja zajmuje się szeroko pojętym kultem maryjnym w Polsce i koordynuje działalność mariologiczną różnych środowisk teologicznych.
Pierwsze spotkanie Komisji Maryjnej Episkopatu Polski odbyło się z inicjatywy kard. Stefana Wyszyńskiego w 1956 r. na Jasnej Górze. Pierwszym celem jej działania była realizacja Ślubów Narodu. Obecny kształt polskiej maryjności zawdzięczamy w dużej mierze jej pracom, które trwały do 1996r. Po przerwie w 2017 r. jej działalność została wznowiona.
- Prymasowi Wyszyńskiemu, paulinom i kolejnym przewodniczącym Komisji zależało, żeby ten program maryjny, który jest cechą duszpasterstwa polskiego był kontynuowany - mówi paulin o. dr Mariusz Tabulski. Owocem działania Komisji Maryjnej i głównymi tematami jej prac był szereg inicjatyw od Jasnogórskich Ślubów Narodu, poprzez peregrynację kopii Obrazu Matki Bożej Częstochowskiej, obchody Roku Maryjnego w Polsce, Jubileuszu 600-lecia obecności Obrazu Matki Bożej na Jasnej Górze, aż do obecnego opracowania szlaku Nawiedzania Obrazu w diecezjach do roku 2035 czy przygotowań do obchodów 150-lecia objawień Maryi w Gietrzwałdzie. To jedyne w Polsce miejsce, gdzie Kościół uznał objawienia. Do warmińskiego sanktuarium przybywa coraz więcej pielgrzymów. Jak zaznacza paulin to też kwestia popularyzacji tego miejsca, ale nade wszystko samego orędzia Maryi. 150-lecie gietrzwałdzkich objawień będzie obchodzone w 2027 roku.
Jak przypomniał dalej o. Tabulski, kard. Stefan Wyszyński powołał Komisję Maryjną również do koordynacji dzieła peregrynacji Jasnogórskiego Wizerunku w Polsce. Trasę „wędrówki” Obrazu Nawiedzenia po polskich diecezjach zaplanowano na razie do 2035 roku, a więc wpisze się ona również w duchowe przygotowania wiernych do Wielkiego Jubileuszu Roku Odkupienia 2033. Rok 2033 będzie obchodzony w Kościele jako rocznica dwutysiąclecia Odkupienia, dokonanego przez Jezusa Chrystusa przez Jego mękę, śmierć, zmartwychwstanie, wniebowstąpienie i zesłanie Ducha Świętego. Aktualnie trwa peregrynacja w diecezji sosnowieckiej, rozpoczęta uroczyście na Jasnej Górze 26 sierpnia 2025 r., a w katedrze sosnowieckiej 30 sierpnia. Zakończy się ona 13 czerwca 2026 r. Kolejną diecezją, która przyjmie po raz pierwszy Obraz Nawiedzenia, jest świdnicka. Uroczyste rozpoczęcie Peregrynacji będzie miało miejsce na Jasnej Górze 26 sierpnia 2026 r. i trwać będzie do 25 marca 2027 r. Następnie Obraz przyjmie diecezja rzeszowska – od 3 kwietnia 2027 do maja 2028 r. Kolejne diecezje to: siedlecka (lata 2028–2029); zielonogórsko-gorzowska (2029–2030); drohiczyńska (2031); koszalińsko-kołobrzeska (2031–2032); szczecińsko-kamieńska (2032–2033); tarnowska (2033–2034) i gdańska (2034–2035).
O. Tabulski zauważa, że troską Komisji jest to „by ten rytm maryjny, który dzieje się przez Jasną Górę, a wyznaczają go 3 maja z Milenijnym Aktem, 26 sierpnia z Jasnogórskimi Ślubami Narodu, cechował polską duchowość, polskie duszpasterstwo, które oczywiście dzisiaj spotyka się z nowymi wymaganiami i wyzwaniami”. ks. prof. Janusz Królikowski w tym kontekście zwrócił uwagę na Akt Oddania Narodu w Macierzyńską Niewolę Maryi za wolność Kościoła w Polsce i na świecie z 1966 roku, który stał się dopełnieniem Jasnogórskich Ślubów Narodu. I tak jak śluby są ukierunkowane na zdobywanie i zachowanie wolności jednostki i narodu tak w Milenijnym Akcie znalazł swój wyraz obowiązek obrony wolności Kościoła. Podkreślał, że i dziś jest to aktualne zadanie. - W dzisiejszych czasach ważną rzeczą jest powrót do idei, której musimy za wszelką cenę bronić, a mianowicie idei wolności Kościoła, bo wolność Kościoła jest dzisiaj poważnie zagrożona. Usiłuje się w różny sposób na nią wpływać. Często to jednostronnie się przedstawia, że to Kościół usiłuje wpływać na politykę. Mnie się wydaje, że o wiele bardziej ten świat polityczny dzisiaj usiłuje wpływać na wierzących, na Kościół niż Kościół usiłuje wpływać na tę drugą stronę – powiedział ks. prof. Królikowski. Przypomniał za św. Ambrożym, żyjącym w IV wieku, że „to o wiele częściej władcy pchają się na ołtarz niż kapłani na tron”.
O. Tabulski podkreśla także, że teologia maryjna ma wciąż dużo do powiedzenia i potrzeba wciąż jej asymilacji po Soborze Watykańskim II. Potrzeba dojrzałego myślenia mariologicznego, zarówno na poziomie kazań, jak i na poziomie katechez.
Pod kierunkiem ks. prof. Janusza Królikowskiego trwa przygotowanie Katechizmu Maryjnego, w którym zostaną wyjaśnione nowym językiem podstawowe prawdy o Maryi, ale także prawdy dotyczące pobożności, duchowości, czy przeżywania świąt maryjnych. - Trzeba pewne rzeczy uporządkować, zwłaszcza te dotyczące pobożności maryjnej, duchowości maryjnej. Przy czym trzeba je osadzić na dwóch filarach; pierwszy z nich to doktryna Kościoła. Drugą kwestią jest natomiast to, że Katechizm ma być przeznaczony dla Kościoła w Polsce, a więc musi odwołać się także do polskich doświadczeń maryjnych. Trzeba zatem, i to jest najtrudniejsze, z tej bogatej polskiej tradycji wybrać to, co zbliża się do wartości uniwersalnej, co może być zaproponowane dla wszystkich w Kościele powszechnym – wyjaśnia kapłan.
Także zdaniem bp. Jana Wątroby jest to niezwykle ważne, żeby nie zaniedbać niczego z pięknej polskiej tradycji, ale też ustrzec niektóre praktyki od jakiegoś wymiaru automatyzmu, jakiejś wręcz swoistej magii, „żeby nie traktować niektórych form kultu jako magicznych zabiegów, które mają coś za nas załatwić”. - I to jest właśnie jedno z ważniejszych zagadnień, żebyśmy nie byli tacy naskórkowi, ale ciągle wypływali na głębię – powiedział bp Wątroba.
Jednym z częstszych zagadnień poruszanych w ramach Komisji są sprawy współpracy między kustoszami sanktuariów a Komisją Maryjną, która owocuje wieloma inicjatywami. – Duchowość kształtująca się w polskich sanktuariach maryjnych jest istotnym rysem polskiej maryjności w ogóle – zaznaczają przedstawiciele Komisji.
Do stałych zadań Komisji Maryjnej należy obecnie m.in.: kontynuacja „dziedzictwa przeszłości”, zwłaszcza Jasnogórskich Śluby Narodu i Milenijnego Aktu Oddania Polski w macierzyńską niewolę za Kościół Powszechny, dzieło peregrynacji Obrazu Nawiedzenia, współpraca z sanktuariami maryjnymi, organizacja kongresów maryjnych w kraju i na świecie, „umaryjnianie” rocznych programów duszpasterskich, czuwanie nad ogólnopolskim ruchem pątniczym, nad jego charakterem pielgrzymim, zwłaszcza na Jasną Górę.
Mirosława Szymusik
